امروز:

اهمیت مردم به نگهداری و تجدید نما باید فرهنگ‌سازی شود

مهندس مجید نوروزی فارغ‌التحصیل مهندسی عمران، از سال 1372 در شهرداری رشت مشغول به فعالیت شد. وی در سال 1376 به عنوان معاونت شهرداری منطقه یک منصوب و سپس در سال 78 در سمت مدیر شهرسازی شهر رشت که در آن زمان تحت نظر معاونت عمرانی و شهرسازی وقت قرار داشت به ادامه فعالیت پرداخت. در سال 86 با تاسیس معاونت شهرسازی و معماری شهرداری به این سمت منصوب و تا کنون عهده دار این مسئولیت می‌باشد.

لطفا به عنوان سوال اول بفرمایید تحلیل شما به عنوان کارشناس در زمینه منظر شهری شهرهای گیلان چگونه است و فکر می‌کنید چه گامهایی باید در این زمینه برداشته شود؟

در حال حاضر کمیته ارتقای کیفی سیما و منظر استان، با محوریت شهر رشت و با حضور نمایندگان ادارات کل راه و شهرسازی، میراث فرهنگی صنایع دستی و گردشگری، فرهنگ و ارشاد اسلامی و شهرداری، نظام‌مهندسی ساختمان و دانشگاه گیلان برگزار می‌گردد.

همانطور که از نگاه عام استنباط می‌شود، هیچ هدف معینی در ساماندهی سیما و منظر شهری سطح استان وجود ندارد. با توجه به اینکه اجرای ضوابط سیمای شهری در رشت تجربه‌ی خوبی را سپری نموده، لازم است به تدریج زمینه برای عضویت نمایندگان سایر شهرداری‌های استان در کمیته، فراهم آید. انتظار می‌رود دبیرخانه کمیته (مدیریت شهرسازی و معماری اداره کل راه و شهرسازی استان گیلان) به عنوان نهاد سیاست گذار این موضوع در سطح استان، نسبت به برنامه ریزی برای انجام این امر اقدام نماید تا اجرای ضوابط سیما و منظر را در سطح استان شاهد باشیم.

نقاط قوت و ضعف سیما و منظر شهری رشت و یا دیگر شهرهای گیلان چگونه است؟

از نکات مثبت در مقوله‌ی ضابطه آن است که در شهر رشت و دیگر شهرهای استان، کارفرما مکلف به اجرای نمای ساختمان، برای دریافت پایان کار می‌باشد، که این الزام، موجب عدم رها شدن نما در شهرهای گیلان می‌شود. همچنین با توجه به حس زیبایی شناسی گیلانی‌ها، ظاهر و سیمای بنای احداثی، برای مردم حائز اهمیت است. چه متقاضیانی که اقدام به احداث بنا برای سکونت داشته و چه متقاضیانی که برای کسب و پیشه اقدام به ساخت و ساز می‌نمایند. لذا هدفمند کردن سلایق مردم در راستای یک هدف جمعی یعنی زیباسازی سیما و منظر شهری، از اهم وظایف کمیته‌ی مذکور می‌باشد.

از آسیب‌هایی که در نمای شهر رشت وجود دارد و توجه اغلب گردشگران را به خود جلب می‌کند، استفاده از حلب‌های انعکاسی بوده که با ممنوع شدن استفاده از آن، خصوصاً جبهه‌ی غرب بناها چهره‌ی بهتری به خود خواهند گرفت. همچنین ممنوعیت نصب کمپرسورهای کولر در نمای اصلی، از دیگر تلاش‌ها در جهت حذف زوائد از نمای بناها است.

اما از دیگر نکات حائز اهمیت که باید فرهنگسازی آن صورت پذیرد، اهمیت دادن به نگهداری و بهسازی نما، در گذر زمان و جلوگیری از فرسوده شدن آن است. همان حساسیتی که برای زیبا ساختن نما در زمان نوسازی مورد توجه سازندگان وجود دارد، باید در مالکان بنا برای زیبا نگهداشتن نما، ایجاد گردد.

با توجه به ایجاد کمیته ارتقای کیفی سیما و منظر رشت، اهداف آن را برای مخاطبان ارائه بفرمایید.

در تامین اهداف مصوبه مورخ 25/9/1387 شورایعالی شهرسازی و معماری که تکمیل کننده‌ی مصوبه‌ی مورخ 28/8/1369 بوده، هر استان موظف به تشکیل کمیته، با اعضای معین، برای بهبود کیفیت سیما و منظر در شهرها شده که بر اساس آن شهرداری رشت با همکاری سایر نهادهای ذیربط و جلسات متعدد که در اداره کل راه و شهرسازی برگزار می‌شد، اقدام به تهیه و تدوین دستورالعمل سیما و منظر شهری نموده که بر اساس بند 1 صورتجلسه مورخ 29/5/1393، به تصویب کمیسیون ماده 5 استان رسید و ملاک عمل در بررسی نمای ساختمان‌های نوساز قرار گرفته است.

     

به طور خلاصه می‌توان بیان داشت هدف اصلی کمیته، الزام دفاتر، کارفرمایان و مجریان احداث بنا، به استفاده از مهندسین ذیصلاح، در طراحی و نظارت نمای ساختمان‌ها به منظور توجه آن‌ها به تناسب و هارمونی بنای در حال احداث با بناهای همجوار خود می‌باشد. . با توجه به اینکه هدف از ساماندهی سیمای شهری، ساماندهی مجموعه بناهای همجوار خود می‌باشد، این هدف نیازمند مشارکت مهندسان شهرساز و نقشه بردار در مراحل اولیه بوده که با دانش مهندس طراح معمار به اجرا منتج خواهد شد. همچنین ایجاد حس مسئولیت و انگیزه در کارفرمایان برای شناخت ارزش طراحی و اجرای نما، همگون با محیط پیرامون، از دیگر اهداف می‌باشد.

برای دستیابی به این چشم انداز، اهداف کمیته به 3 بخش: کوتاه مدت، میان مدت و بلند مدت تقسیم شده که به نظر می‌رسد با گذشت قریب به یک سال از اجرای دستورالعمل، اهداف کوتاه مدت آن شامل جلب مشارکت عمومی در فرآیند ساماندهی سیما و منظر شهر رشت و ارتقای کیفیت فرهنگ شهرنشینی و فضاهای شهری بوده، محقق گردیده است.

 کمیته ارتقای کیفی سیما و منظر چه برنامه یا پروژه‌هایی را تا کنون اجرایی نموده و در دست اجرا دارد؟

در فاز اول، تعیین خط مشی‌ها در زمینه‌ی سیما و منظر شهر رشت و همچنین بررسی و اظهار نظر در خصوص تعدادی از درخواست‌های نوسازی که به نوعی به لحاظ موقعیت مکانی یا ارتفاعی یا میراث فرهنگی واجد ارزش شناخته شده و در دستورالعمل تشریح شده، از جنبه‌ی هماهنگی با ضوابط مصوب است، انجام گرفته است.

گفتنی است به منظور تسریع در روند رسیدگی به درخواست متقاضیان برای بررسی نما، کارشناسان سیما و منظر در هر منطقه به انتخاب کارگروه سیما و منظر شهری (با اعضای تعریف شده در دستورالعمل مصوب) و با دارا بودن تخصص در رشته‌های معماری یا طراحی شهری، در جلسات وحدت رویه که توسط آن کارگروه برنامه ریزی و برگزار می‌شود، با اهداف کمیته آشنا شده و در کنار مدیران هر منطقه، کارفرمایان را با ضوابط و موضوعات دستورالعمل آشنا و به بررسی اولیه‌ی نما، مطابق با چک لیست پیوست دستورالعمل در قالب کتابچه اقدام نمود تا با در اختیار گذاشتن آن‌ها نزد مهندسان، به افزایش آگاهی آن‌ها در این خصوص افزوده و اجرایی شدن معیارهای دستورالعمل، به واقع نزدیک‌تر گردد. همچنین شهرداری رشت به عنوان یکی از اعضای کمیته ارتقای کیفی سیما و منظر که مسئولیت بخش عملیاتی دستورالعمل را داراست، به همت کارگروه سیما و منظر شهرداری، با هدف ارتقای کیفیت بررسی نما، اقدام به برنامه ریزی برای برگزاری کارگاه آموزشی سیما و منظر، با بهره‌گیری از تجربیات ارزنده‌ی استاد برجسته‌ی دانشگاه و با حضور کارشناسان سیما و منظر مناطق نموده است.

از برنامه‌های در دست تدوین کمیته، اقدام به تخصصی‌تر نمودن فعالیت در کمیته، از جنبه‌ی سیاست گذاری و نظارت عالیه است. در این راستا وظیفه‌ی بررسی نما در کمیته می‌تواند به مطالعه‌ی بناهای عمومی، شاخص یا حجیم محدود شده و بررسی جزئیات سایر نماها تحت نظارت عالیه آن کمیته و سرپرستی کارگروه سیما و منظر، به مناطق شهرداری سپرده شود.

لذا با توجه به این نکته ضروری است که ساختمان، تنها یکی از سازندهای تشکیل دهنده‌ی منظر شهری است که در حوزه‌ی فعالیت و سیاست گذاری کمیته قرار دارد. منظر شهر، شامل مجموعه درخت‌های سطح شهر، سیم‌ها، کابل‌ها و تیرهای برق، کافوهای برق و مخابرات، دکه‌های مطبوعاتی، پیاده رو، مبلمان شهری، تابلوهای تبلیغاتی، تابلو‌های مغازه‌ها، سایه‌بان‌ها، خط کشی‌های شهری و چراغ‌های راهنمایی است. امید است دیگر ادارات و سازمانها نیز در بخش‌های دیگر منظر شهری حساس شده و تغییرات و هماهنگی‌هایی نیز در این خصوص انجام دهند.

پیاده‌راه‌های در حال احداث شهر چه تاثیری بر سیما و منظر شهری رشت خواهند داشت؟

در طراحی پیاده راه مرکزی که در راستای تحقق طرح‌های بالادست شهر رشت انجام گرفته است، سعی شده تا با مشاوران بنام با طرح‌ها و ایده‌های نو همکاری شود. امید است تا با اتمام اجرای پیاده راه مرکزی و دستیابی نسبی به نقطه‌ی مطلوب از دیدگاه منظر شهری، خصوصا در زمینه‌ی مبلمان محدوده، به الگویی مناسب برای بسط دادن به سایر نقاط شهر و حتی استان برسیم. همچنین امید است تحقق موضوعات فوق برای رغبت مالکان به بهسازی بناهای فرسوده در این محدوده به افزایش کیفیت منظر ان کمک نماید.

 در پایان اگه صحبتی دارید بفرمایید.

حساس‌ترین اقشار جامعه که باید به آگاه‌سازی و فرهنگ‌سازی در امر منظر شهری بپردازند، مهندسان جامعه هستند. زیرا هدف از اعمال چنین ضوابطی، نمایش ارزش جایگاه مهندس و میزان تاثیر گذاری آن بر شهر و جامعه می‌باشد.

اگر کسی در مورد چیزی علم داشته باشد و در آن متخصص باشد، به آن موضوع حساس می‌شود و قطعا یک سری اصول اساسی را رعایت می‌کند. مثلا اگر به یک مهندس سازه بگوییم یک میلگرد از ستون کم شود، از این موضوع واهمه دارد و در ذهن خود زلزله و فاجعه را تداعی می‌کند. ولی از نظر کسانی که علم ندارد و ساختمان را به شکل یک کالای تجاری برای افزایش سود می‌بینند (که تعدادشان کم هم نیست) ، با دو میلگرد کمتر هم ساختمان سرپا می‌ماند. در نما و منظر هم به همین صورت، اگر طراحی نما و منظر به کسانی که متخصص این کار هستند سپرده شود، خودشان دقت بیشتری می‌کنند تا نماهای نامتجانس با محیط اجرا نگردد. هدف کمیته هم همین است تا کارفرمایان بپذیرند کار با نظارت و طراحی و تایید مهندسان اجرا گردد.

لازم به ذکر است تصویب و ابلاغ اولین ضوابط و مقررات سیمای شهری در ایران، با احداث خیابان امام خمینی (پهلوی سابق) از 5 مرداد 1303 تا 5 مرداد 1305 اجرایی شد که نشان از پیشگام بودن شهر رشت برای داشتن شهری زیبا در میان شهرهای ایران است. همچنین پیرو بند 1 مصوبه مورخ 28/7/1376 کمیسیون ماده 5 استان، دومین مقررات سیمای شهری رشت پس از احداث خیابان 30 متری معلم، با برنامه ریزی مدون، برای ایجاد یکپارچگی منظر شهری در این محور اجرایی شد.

امید است با توجه به سابقه شهر رشت در اهمیت به سیما و منظر شهری که ریشه در فرهنگ زیباشناسانه‌ی مردم دارد، با همراهی مسئولان امر در کنار سازندگان ساختمان که قشر برخاسته از مردم هستند، به بالاترین کیفیت از زیبایی شهر رسیده و رشت به عنوان نمونه‌ای زیبا در سطح ملی و بین المللی مورد توجه گردشگران و صاحب نظران واقع گردد.

در این راستا، شهرداری رشت از مهندسان، سازندگان و فرهیختگان جامعه دعوت می‌نماید به منظور بهبود فرآیندها، پیشنهادات و انتقادات خود را در جهت ارائه‌ی راهکارهای اصلاحی و تاثیرگذار، در قالب‌های رسانه‌ای مختلف یا در همایش‌های مرتبط با موضوع سیما و منظر شهری، اعلام دارند.


نوشته شده در : جمعه 2 شهریور 1397  توسط : عمران عمرانی.    نظرات() .

نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.
شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic